SPÓŁKA CYWILNA

Podstawa prawna:
Kodeks cywilny – art. 860-875

Przez umowę spółki cywilnej wspólnicy (co najmniej dwóch) zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów.

Osobowość prawna:
nie ma osobowości prawnej, przedsiębiorcami są wspólnicy a nie spółka.

Cel działalności:
wspólnicy dążą do osiągania wspólnego celu gospodarczego (prowadzą działalność gospodarczą)

Zawarcia, forma i treść umowy:
Pisemna umowa wspólników (dla celów dowodowych)

Moment powstania:
chwila zawarcia umowy lub inny moment wskazany w umowie

Rejestracja:
Zgłoszenie o dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powinno zawierać:
1) oznaczenie przedsiębiorcy,
2) oznaczenie miejsca zamieszkania i adresu przedsiębiorcy, a jeżeli stale wykonuje działalność poza miejscem zamieszkania – również wskazanie siedziby i adresu zakładu głównego, oddziału lub innego miejsca, o którym mowa w art. 11 ust. 1,
3) określenie przedmiotu wykonywanej działalności gospodarczej,
4) wskazanie daty rozpoczęcia działalności gospodarczej.

Wysokość kapitału zakładowego:
brak wymagań

Wkłady:
Wkład wspólnika może polegać na wniesieniu do spółki własności lub innych praw albo na świadczeniu usług. Domniemywa się, że wkłady wspólników mają jednakową wartość.
pieniężny lub niepieniężny (aport), usługi, oddanie do używania spółce określonych rzeczy, praca (ale nie polegająca na prowadzeniu spraw spółki lub jej reprezentacji) sporne jest czy wspólnicy muszą wnosić wkłady.

Majątek spółki odrębny od majątku wspólnika:
Ponieważ spółka nie jest odrębnym przedsiębiorcą, nie ma też własnego majątku – „majątek spółki” to współwłasność łączna wszystkich wspólników

Firma (nazwa):
Przepisy nie określają nazwy, ale przyjmuje się, że powinna mieć charakter osobowy, tzn. wskazywać przynajmniej imiona i nazwiska lub nazwy wszystkich wspólników i mieć dodatek „s.c.”

Władze spółki:
nie przewiduje się żadnych organów, każdy ze wspólników kieruje spółką

Prowadzenie spraw spółki:
Każdy wspólnik jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia spraw spółki (ale można to zmienić w umowie, np. niektórych wspólników pozbawić tego prawa lub powierzyć prowadzenie osobom trzecim)
Zakres uprawnień:
zwykłe czynności spółki – może je prowadzić każdy wspólnik bez uprzedniej uchwały wspólników, chyba że któryś ze wspólników wyrazi sprzeciw przed zakończeniem takiej sprawy, wówczas potrzebna jest uchwała wspólników
czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu – wymagana jest zgoda wszystkich wspólników
czynność nagła – każdy wspólnik może bez uprzedniej uchwały wspólników wykonać taką czynność, której zaniechanie mogłoby narazić spółkę na niepowetowane straty.

Prokura:
nie ma możliwości udzielenia prokury

Reprezentowanie spółki:
W braku odmiennej umowy lub uchwały wspólników każdy wspólnik jest umocowany do reprezentowania spółki w takich granicach, w jakich jest umocowany do prowadzenia jej spraw (ale można to zmienić w umowie)

Rachunkowość spółki: księga przychodów i rozchodów

Odpowiedzialność spółki oraz wspólników za zobowiązania spółki:
Za zobowiązania spółki wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie, tej odpowiedzialności nie można wyłączyć umownie. Wspólnicy odpowiadają swoim własnym majątkiem (osobiście).

Zmiana składu osobowego spółki:
skład spółki cywilnej jest w zasadzie stały; jego zmiana jest możliwa w przypadku:
- zmiany umowy spółki
- wykluczenie wspólnika na podstawie zmiany umowy podjętej uchwałą pozostałych wspólników – z ważnych powodów
- w przypadku śmierci wspólnika – jeżeli umowa przewiduje że na jego miejsce wstępują spadkobiercy- wypowiedzenie udziału – na trzy miesiące przed końcem roku obrachunkowego, jeżeli spółka była zawarta na czas oznaczony (a z ważnych powodów – bez zachowania terminu wypowiedzenia, nawet jeżeli spółka jest zawarta na czas oznaczony)
Jeżeli wspólnik występuje zwraca mu się wartość wkładu i aporty w naturze oraz część wartości wspólnego majątku odpowiadającą stosunkowi jego udziału w zyskach.

Rozwiązanie spółki:
Spółka ulega rozwiązaniu na skutek:
- przyczyn przewidzianych w umowie (np. upływ czasu na jaki była zawarta)
- zgoda wszystkich wspólników (pisemna umowa)
- śmierć wspólnika w spółce dwuosobowej (jeżeli umowa nie przewidywała wejścia na jego miejsce spadkobiercy
- wyrok sądu (na wniosek wspólnika z ważnych powodów)
Milczące przedłużenie – jeżeli mimo istnienia przewidzianych w umowie powodów rozwiązania spółki trwa ona nadal za zgodą wszystkich wspólników, poczytuje się ją za przedłużoną na czas nie oznaczony.

Prawo do zysku:
Każdy wspólnik jest uprawniony do równego udziału w zyskach i w tym samym stosunku uczestniczy w stratach, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. W umowie spółki można inaczej ustalić stosunek udziału wspólników w zyskach i stratach. Można nawet zwolnić niektórych wspólników od udziału w stratach. Natomiast nie można wyłączyć wspólnika od udziału w zyskach.
Ustalony w umowie stosunek udziału wspólnika w zyskach odnosi się w razie wątpliwości także do udziału w stratach.
Wspólnik może żądać podziału i wypłaty zysków dopiero po rozwiązaniu spółki. Jednakże gdy spółka została zawarta na czas dłuższy, wspólnicy mogą żądać podziału i wypłaty zysków z końcem każdego roku obrachunkowego.

Likwidacja spółki:
Brak jest określonych wymogów co do postępowania likwidacyjnego; czynności likwidacyjne to:
- spłacenie długów
- dokonanie podziału między wspólników pozostałego majątku według zasad stosowanych przy występowaniu wspólnika ze spółki